Zang

In een internationaal team van zo’n twintig collega’s vertaalt microfoonexpert Lizanne productteksten naar het Engels. Maar je zou haar ook zomaar tegen kunnen komen wanneer ze als zangeres optreedt met een van haar twee bands, of als zangcoach de fijne kneepjes van zang, adem en houding leert aan mede-vocalisten.

Hiphop is meer dan alleen rappen, en meer dan alleen een muziekstijl. Het is van oorsprong een subcultuur, waarvan muziek en dans belangrijke onderdelen zijn. De wortels liggen in Amerika. Daar is het in de jaren zeventig ontstaan, om vervolgens over te waaien naar Europa. Het begon als underground-beweging, maar is inmiddels mainstream. In dit artikel duiken we in de hiphop-geschiedenis!

Jazz zingen, hoe anders is het dan pop zingen? Het is zeker anders. Een popzanger die op zijn ‘pops’ een jazzliedje zingt, maakt nog geen jazz. Jazz-zang vraagt namelijk om een andere timing, ritmiek, opvatting en frasering. En er is nog een belangrijk ingrediënt: improvisatie. In dit artikel behandelen we de belangrijkste technieken die je als jazz-zanger of -zangeres moet beheersen.

In dit artikel uit de serie over zangtechniek gaan we het hebben over de theorie en praktijk van het meerstemmig zingen. Er valt ontzettend veel over te leren, maar gelukkig kun je met een eenvoudige, goed geplaatste tweede stem al een prachtige harmonie maken. Van daaruit kun je als zanger langzaam je repertoire gaan uitbreiden!

Bij het onder de knie krijgen van een muziekinstrument, loop je vast en zeker aan tegen de relatie tussen het instrument en je lichaam. Voor een muzikant is het de kunst om het lichaam zo efficiënt mogelijk te bewegen, zodat het muzikale resultaat optimaal is en je blessures voorkomt. Alexander Techniek (AT) is een van de methodes die voor veel musici een waardevolle ondersteuning is.

Muziek-blessures zijn de natuurlijke vijanden van elke gepassioneerde beroeps- en hobbymuzikant. Je musiceert er onbekommerd op los en merkt er niets van. Totdat die piep in je oren blijvend blijkt te zijn en de zeurende pijn in je pols chronisch. Wil je jezelf als muzikant de lijdensweg besparen door de doolhof die ‘medisch circuit’ heet? Doseer dan je passie en wees lief voor je lijf. Zo voorkom je blessures als gehoorschade en RSI!

Geen zuivere klanken zonder evenwicht in lijf en adem. Daarin ligt de essentie om als zanger het beste uit je stem te halen of als blazer de mooiste tonen met je instrument te creëren. Sterker nog, alle soorten muzikanten kunnen baat hebben bij balans in hun ademhaling en lichaam. Het is niet eenvoudig om het evenwicht te vinden. Het vereist veel oefening, maar de beloning is groot: spelen en zingen met elke vezel en cel in je lijf!

In de buitenlucht spelen kan wel eens een uitdaging zijn, zeker als het waait. Niet alleen is het lastig om jezelf of elkaar te horen (het geluid kan wel eens wegwaaien) maar als je van bladmuziek speelt, is het ook nog wel eens een gevecht om te zorgen dat je blaadjes op de lessenaar blijven staan. Er zijn een aantal eenvoudige oplossingen voor!

Heesheid, pijn, een knobbeltje of poliep op de stembanden: het zijn allemaal verschijnselen van stemschade, de grote angst van veel zangers. Hoe zorg je er als zanger voor dat je je stem niet steeds kwijt raakt? Hoe voorkom je stem-blessures? En als je zulke stemproblemen hebt, hoe kom je er weer vanaf? Laat je hierbij niet leiden door angst, maar vertrouw op het herstellende vermogen van je lichaam. En: ontspan wanneer het kan!

In onze serie over zangtechniek hebben we meerdere keren aandacht besteed aan zingen met en zonder compressie. Eén aspect daarvan is tot nu toe onderbelicht gebleven. De overgang van zingen met compressie naar zonder compressie (en andersom) levert een zogeheten stembreuk op. Hoe kun je daarmee omgaan?

Backing vocals – ‘achtergrondkoortje’ – zijn dat de mislukte lead-zangers? Marjolein Spijkers, een van de meest gevraagde backing-vocalisten van Nederland, is het daar beslist niet mee eens. Ze heeft dertien seizoenen lang in het tv-programma Ik Hou Van Holland gezongen, zong met het Goede Doel, was een van de eerste Frogettes en stond met de Toppers in de Arena. Ze weet precies wat het vak inhoudt, en vergelijkt achtergrondzangers met een blazerssectie: “Het zijn muzikanten die een essentieel onderdeel uitmaken van een optreden.”

Zingen en gitaar spelen tegelijk, pianospelen en zingen, of een andere combinatie van vocalen met een muziekinstrument… het is allemaal multitasken op hoog niveau. Voor sommige muzikanten is de gedachte daaraan een nachtmerrie. Toch is het te leren! Stel jezelf twee vragen: 1) Kan ik zingen? en 2) Kan ik een instrument bespelen? Is dat allebei ‘ja’, dan kun je die twee dingen ook gelijktijdig. Het is een kwestie van oefenen, oefenen, oefenen en vooral: apart oefenen.