Synthesizers zijn fascinerende producten, zowel als hobby, op het podium als in de studio. Het zijn machines waarmee je uitgebreid klanken kunt maken of bewerken die je vervolgens kunt bespelen. Zo'n beschrijving komt heel simpel over, maar er zit een enorme wereld aan mogelijkheden achter. Een synthesizer kan complex zijn, maar als je dan uiteindelijk met je eigen mooie klanken speelt, dan is dat de mooiste beloning!
De betekenis van synthesizer
Een synthesizer is een apparaat waarmee je zelf klanken kunt maken en veranderen. Dat zit ook in de naam: zo betekent synthetiseren het op een kunstmatige manier samenbrengen van elementen om iets nieuws te maken. De meeste synthesizers richten zich op synthetische klanken, dus op klanken die niet direct een echt muziekinstrument nabootsen. Maar er zijn genoeg synths verkrijgbaar waarmee je ook akoestische klanken kunt gebruiken en aanpassen. Voor de echte sound-designers is het vaak juist de uitdaging om een goede benadering van een akoestische klank te maken door middel van een synthesizer die alleen maar met 'primitieve' onderdelen werkt, zoals oscillatoren en filters.
Geschiedenis, geluid en muziek
Synthesizers zorgden in de jaren 70 en 80 voor een nieuw genre met nieuwe klanken en gebruiken. Destijds maakten synthesizers, waaronder ook de drumcomputers, alleen de typische elektronische geluiden die nauwelijks leken op bestaande muziekinstrumenten. Voor veel mensen zijn deze sounds een van dé kenmerken van de muziek uit de jaren 80. Intussen zijn er ook genoeg synthesizers, afhankelijk van wat voor soort synth je koopt, prima in staat om op heel realistische wijze akoestische klanken na te bootsen. Maar de typische elektronische synthesizer-sounds zijn ook zeker niet verdwenen. In heel wat genres worden ze nog volop gebruikt. Denk bijvoorbeeld aan dancemuziek.
Synthesizer-modules
De synthesizermodule, in de vorm van een 19 inch rack-apparaat, verscheen in de jaren 80 en beleefde zijn hoogtijdagen in de jaren 90. Het is een complete synthesizer, maar dan zonder toetsen. Op deze manier was het mogelijk om een flink aantal synths aan te sturen vanuit een enkel klavier. Het scheelde ruimte en het was voordeliger. Je betaalde namelijk niet steeds opnieuw voor een klavier dat je eigenlijk niet nodig had. Tegenwoordig zijn er niet veel 19 inch synths meer: de klassieke 'bak met geluiden'-rol is grotendeels overgenomen door computersoftware. Wat je wel steeds vaker ziet, zijn synthesizers in de vorm van een desktop-module. Ook zie je nu en dan zeer grote synthesizers in een hoog rackformaat. Het idee hier is dat een rack niet altijd een verticale oriëntatie hoeft te hebben: rack-railzen kunnen ook redelijk horizontaal geplaatst zijn in een studiomeubel. Zie ook onze Eurorack-modules, waarmee je een modulaire synth bouwt.
Analoge synthesizer: een instrument voor de liefhebber
Een analoge synthesizer gebruikt analoge oscillatoren voor zijn klankopwekking, dus geen samples of softwarematige formules. De techniek is wat kostbaarder en vaak wat beperkter dan digitale systemen, maar een deel van de gebruikers zweert bij de klank. Het is vergelijkbaar met gitaristen die zweren bij echte buizenversterkers in plaats van digitale buizensimulaties. Berucht zijn de vele analoog versus digitaal-discussies op internetfora. In het begin van de jaren 80 was vrijwel alles nog analoog, daarna werd de muziekwereld digitaal. Inmiddels gaan we een beetje terug: er komen weer steeds meer echte analoge synthesizers op de markt.
De juiste synth voor een beginner
Synthesizers kunnen honderden parameters hebben maar bijvoorbeeld ook twintig. Dat laatste is een stuk toegankelijker voor een beginner. Dus, ben je een beginner, kies een synth die overzichtelijk en afgebakend is. Vaak zal het om een wat compactere synth gaan. Het zal niet de meest uitgebreide zijn om mee te eindigen, maar wel de beste om mee te beginnen.
Veelgestelde vragen over synthesizers
Wat is het verschil tussen een keyboard en een synthesizer?
Een keyboard heeft veel klanken van verschillende bekende muziekinstrumenten en biedt automatische begeleidingen. Een synthesizer heeft alleen klanken en biedt veel mogelijkheden om deze aan te passen of zelf te maken. Het aantal en soort klanken hangt af van het type synthesizer. Zie ook het blog over het verschil tussen keyboard en synthesizer.
Hoe werken synthesizers?
Elk geluid heeft een klankkleur, toonhoogte, luidheid, lengte/verloop en akoestische plaatsing. Op een synthesizer kun je alle of de meeste van deze aspecten aanpassen. De techniek hier achter verschilt per type synthesizer.
Wat is een goede synthesizer?
Het hangt samen met wat je ervan verlangt. In een bandje wil je vooral een portable synthesizer die snel en gemakkelijk te gebruiken is. Een sound-designer wil juist een uitgebreide synthesizer waar je veel op kunt instellen en waarvoor je uitgebreid de tijd kunt nemen.
Hoe duur is een synthesizer?
Onder de 500 euro is er al ontzettend veel keus in goede synthesizers, Vanaf 2000 euro treffen we de op en top professionele apparaten. En boven de 4000 euro zitten de zeer exclusieve modellen.
Welke synthesizer moet je kopen?
Gaat het om je eerste synthesizer, dan is het vooral aanbevolen om een veelzijdige digitale synthesizer te kiezen met veel klanken en toegankelijke bediening.
